ANALIZA ŽURNALA: Može li Savez za promjene poraziti Dodika na izborima?

Piše: Ljiljana Kovačević

Savez za promjene je tek zaživio i saradnja njegovih članica još je labava i više deklarativna nego suštinska. Kako se oktobar bude približavao, djelovanje opozicionog bloka, nema sumnje, biće snažnije

Jedanaest opozicionih parlamentarnih i vanparlamentarnih stranaka, veći broj nevladinih organizacija i pojedinaca iz javnog života Republike Srpske potpisali su 30. aprila Deklaraciju o osnovanju “Saveza za promjene”.

Na čelu Saveza je Srpska demokratska stranka (SDS), a bitni stubovi ovog opozicionog bloka su i Partija demokratskog progresa (PDP) i Narodni demokratski pokret Dragana Čavića. “Savez za promjene” nastupiće na opštim izborima u oktobru kao jedinstven politički blok, sa zajedničkim kandidatima za predsjednika RS i člana Predsedništva BiH.

ŠAROLIKO I ŠIROKO DRUŠTVO

Savez jeste šaroliko društvo, ali je od svega najznačajnija njegova širina, odnosno činjenica da su mu pristupile velike opozicione partije, manje stranke, ali i veliki broj nevladinih organizacija i osoba iz javnog života Republike Srpske.

Pristupajući opozicionom bloku, svi oni su pokazali da više ne postoji strah od vladajućih i da su im se spremni suprotstaviti. Riječju, sve članice Saveza, od najvećih do pojedinaca, u njega su unijeli svoju opredjeljenost (konačno očitovanu) da žele promijeniti postojeću vlast i suprotstaviti se vladajućoj kasti koja je Republiku Srpsku i njene građane dovela na rub ekonomskog ambisa.

Osim toga, masovnost Saveza potvrdila je da Milorad Dodik više nema harizmu, snagu niti uticaj, kojima apriori može da diskvalifikuje svoje političke protivnike. Svi koji su pristupili Savezu, jasno su pokazali da su protiv Dodika, što opet govori da njegova politička moć ide silaznom putanjom.

KO ČINI SAVEZ

Perjanica Saveza za promjene je SDS, što je i prirodno, s obzirom da se radi o najjačoj opozicionoj partiji.

Najveći oslonac SDS u opozicionom bloku su PDP i NDP. PDP-u u poslednje vrijeme ne ide baš najbolje i rejting ove stranke je u opadanju, dok Čavićeva NDP bilježi rast, posebno nakon što je toj stranci pristupio Zdravko Krsmanović sa svojom Novom socijalističkom partijom (NSP) i Radomir Pašić, donedavno SDS-ov poslanik iz Novog Grada/Bosanskog Novog.

U opozicionom bloku su i radikali Milanka Mihajlice, čiji je politički uticaj poslednjih godina minoran, te naprednjaci Jovana Hadži Mitrovića, čija Srpska napredna stranka RS (SNS RS) tvrdi da baštini naslijeđe srbijanskih naprednjaka Aleksandra Vučića.

Savezu je pristupio i Tihomir Gligorić sa svojom “Srpskom Alternativom”, koji je najkontroverzniji član Saveza za promjene, s obzirom na to da je do prije godinu dana bio član vladajućeg SNSD-a i direktor Uprave za geodetske i imovinsko-pravne poslove RS. Gligorića danas njegove bivše kolege optužuju za kriminalne radnje, MUP mu podnosi krivične prijave, ali je on značajan Savezu jer je insajder, koji svojim oštrim izjavama spram Dodika i vladajuće političke elite nikoga ne ostavlja ravnodušnim.

Mana Saveza je i to što među njegovim čelnicima nema “novih lica”, već su to uglavnom osobe koje su godinama prisutne na političkoj sceni RS i BiH. Od vodećeg trojca Bosić, Ivanić, Čavić, jedino lider SDS-a nije obnašao značajnije entitetske ili državne funkcije, osim što je jedno kraće vrijeme bio zamjenik ministra inostranih poslova BiH.

ŠTA SU ČLANICE POTPISALE

U Deklaraciji Saveza se, između ostalog, navodi da je njihvo osnovni cilj razvoj i napredak RS kao ravnopravnog entiteta unutar BiH, opredeljenje za članstvo BiH u Evropskoj uniji, te jačanje specijalnih veza sa Srbijom.

Potpisnici Deklaracije su se obavezali da će, ukoliko nakon oktobarskih izbora preuzmu vlast, krenuti u suštinske reforme u svim oblastima društva i raditi na poboljšanju ekonomsko-socijalnog položaja građana RS.

“Dolaskom na vlast Savez za promjene će insistirati na sankcionisanju društvenih deformacija i nepravdi, te će odmah procesuirati nosioce kriminala i korupcije u RS i oduzeti nezakonito stečenu imovinu. Javno ćemo objaviti sve afere, tajne ugovore i njihove aktere, koji su prouzrokovali štetu od više milijardi maraka RS  i njenim građanima”, navedeno je u Deklaraciji.

U Proglasu je istaknuto da “ko tvrdi da voli i štiti RS ne smije da je potkrada, ne smije da njenom narodu čini nepravdu i ne smije da ga gura u sukobe”.

Potpisnici Deklaracije istakli su potrebu za promjenama u RS, navodeći da “narod traži pravdu, borbu protiv korupcije, traži pokretanje privrede i radna mjesta”.

“Politika je mogućnost izbora, a u toj mogućnosti, moguće je podržati Dodikovu vlast i nadati se da će popraviti stanje. Mi ne vjerujemo u takvu mogućnost, jer su oni odgovorni za postojeće stanje, pošto je ono posledica njihovog rada. Druga mogućnost, i jedini pravi izbor, su sveobuhvatne promjene u RS koje nudi Savez za promjene”, stoji u Proglasu.

KOLIKE SU ŠANSE SAVEZA

Savez za promjene je mnogo obećao. Da bi obećanja ispunio, prvo mora da pobijedi na oktobarskim izborima. Ako se to desi, obračun sa kriminalom i korupcijom biće neminovnost. Jer, u Republici Srpskoj je sve do te mjere propalo i potrošeno, da nova vlast (ako je bude formirao Savez) za početak građanima neće imati ponuditi ništa drugo do “tajkunske gladi”, odnosno istraga, hapšenja i procesuiranja svih onih koji su odgovorni za ekonomsko-socijalno razaranje ovog entiteta.

Savez za promjene je tek zaživio i saradnja njegovih članica još je labava i više deklarativna nego suštinska. Kako vrijeme bude odmicalo, a oktobar se približavao, djelovanje opozicionog bloka, nema sumnje, biće snažnije.

Na drugoj strani, Dodik i njegov SNSD ostali su zaprepašteni širinom i masovnošću Saveza za promjene, reagujući nervozno i zlurado na stvaranje opziocionog bloka. SNSD još nije odgovorila istom mjerom i nije obznanila da li će postojeća vladajuća (SNSD-DNS i socijlasti) zajedno na oktobarske izbore. Ako im DNS i socijalisti okrenu leđa, SNSD o oktobru ne može izađi kao pobjednik u trci sa Savezom za promjene, posebno kada je riječ o izborima za predsjednika RS i člana Predsjedništva BiH.

(zurnal.info)

Pročitajte više tekstova sa pojmovima:

Mladen Bosić, Milorad Dodik, 0, Dragan Čavić, Savez za promjene